BIỂN
THƯỚC (401 – 310 trước CN)
Nguyên tên là Tần Việt Nhân, người Châu Mạc, huyện Bột, Hải, nước Tề, vào đầu
thời chiến Quốc. Lúc thiếu thời, từøng làm Xá trưởng (quản lư khách sạn), ông là
người nhiệt t́nh, siêng năng hiếu học. Lúc đó danh y Trương Tang Quân thường đến
ở trọ, được Biển Thước phục vụ chu đáo. Biển Thước có ḷng bái sư cầu học.
Trương Tang Quân chịu khó truyền dạy nhiều kỹ thuật trị bệnh, đặc biệt là phép
xem mạch. Biển thuở dần dần học được y thuật cao siêu.
Biển Thước chu
du các nước trị bệnh cho dân chúng. Ông kết hợp kinh nghiệm thực tiễn của bản
thân với kinh nghiệm của người xưa h́nh thành trọn phương pháp chẩn đoán :
vọng, văn, vấn, thiết (xem, nghe, hỏi, bắt mạch). Đến ngày nay phương pháp này
vẫn c̣n được dùng. Theo truyền thuyết, Biển Thước trị bệnh cho người ta, hễ uống
thuốc vào th́ bệnh khỏi, vang danh khắp các nước. Người nước Triệu bèn lấy tên
danh y thời Hoàng Đế xưa là Biển Thước để đặt tdanh hiệu cho ông.
Một lần, Biển
Thước đến nước Tề, thấy Tề Ḥan hầu, biết được Tề Hoàn hầu mắc bệnh, ông khuyên
nên điều trị sớm và nói: ‘Bây giờ bệnh Ngài không nặng chỉ ở ngoài da trị mau
khỏi lắm’. Nhưng Tề hầu không tin. Vài ngày sau Biển Thước thấy bệnh của hầu
phát triển nhanh bèn báo động và nói: ‘Bện.li của Ngài đà vào huyết mạch nếu
không trị e sẽ nguy hiểm đến tính mạng. Tề hầu khinh thường vẫn không chịu điều
trị. Sau đó vài ngày Biển Thước vẫn dùng phép vọng chẩn (xem sắc mặt), lại nói:
‘Bệnh của ngài đă xâm nhập vào bộ tiêu hóa, nếu không uống thuốc, sẽ tiếp tục
nặng thêm lên’. Tề hầu không tin lời khuyến cáo của Biển Thước nhất định không
để cho Biển Thước trị bệnh.
Sau hơn mười
ngày, Biển Thước lại nh́n Tề hầu, nhưng lần này không nói lời nào mà bỏ chạy. Tề
hầu lấy làm lại sai người đuổi theo hạch hỏi. Biển Thước nói: bệnh của Tề hầu
nay đă nặng đến độ không c̣n dùng thuốc được nữa, cho nên tôi không khuyến cáo
hầu nữa. Quả nhiên sau đó không lâu, Tề hầu phát bệnh, sai người mời Biển Thước
th́ Biển Thước đă rời nước Tề rồi. Lần khác, Biển Thước đến nước Quắc hành nghề,
đúng lúc gặp dân đang lo tang sự cho thái tử Sau khi hỏi thăm rành rẽ, Biển
Thước biết rằng thái tử chết v́ bạo bênh mới nửa ngày, c̣n chưa liệm. Biển Thực
căn cứ bệnh trạng suy đoán rằng thải tử có thể mác chứng Thi Nghịch, không phải
chết thật,
liền châm một kim vào huyệt Bách hội trên đỉnh đầu. Một chốc sau, thái tử dần
dần tỉnh lại. Biển Thước tiếp tục kê đơn cho thái tử uống thuốc để mau b́nh
phục. Mọi người đều cho Biển Thước là thần y.
Biển Thước là
một thầy thuốc được nhân dân mến chuộng, v́ vậy ông bị bọn lang băm và quan y
ganh ghét. Về già, Biển Thước đến nước Tần hành nghề, bị quan Thái y nước Tề là
Lư Ê sai người giết hại.
|