Thiên ba mươi bảy: KHÍ QUYẾT
LUẬN
Hoàng Đế hỏi:
Năm Tàng, sáu Phủ, hàn nhiệt cùng
chuyển di như thế nào? [1]
Kỳ Bá thưa rằng:
Thận di hàn tới Tỳ, gây nên chứng
ung, thũng, thiểu khí [2]. Tỳ di hàn tới Can, gây nên
chứng ung thũng, co gân. Can di hàn tới Tâm, gây nên
chứng cuồng và Cách trung [3]. Tâm di hàn tới Phế, gây
nên chứng Phế tiêu, Phế tiêu là một chứng
uống vào một phần, đi tiểu ra hai phần không
thể chữa được [4]. Phế di hàn tới
Thận, gây nên chứng Dũng thủy, “Dũng thủy” là
một chứng án vào phúc bộ không kiên, thủy khí kư túc
ở Đại trường, đi nhanh thời trong
bụng kêu óc ách, như túi chứa nước. Hoàn toàn là
thủy bệnh [5].
Tỳ di nhiệt tơí Can, thời gây nên
chứng kinh, và Nục [6]. Can di nhiệt tới Tâm thời
chết [7]. Tâm di nhiệt tới Phế, gây nên chứng
Cách tiêu [8]. Phế di nhiệt tới Thận, gây nên
chứng Nhu chí [9]. Thận di nhiệt tới Tỳ, gây
nên hư và trường tiết, khó chữa [10].
Bào di nhiệt tới Bàng quang, gây nên
chứng “long” và tiểu ra huyết [11]. Bàng quang di nhiệt
tới Tiểu trường [12].
Cách trường không thấm xuống được,
gây nên chứng lở nát trong miệng [13]. Tiểu
trường di nhiệt tới Đại trường,
gây nên chứng phục giả, chứng Trĩ [14]. Đại
trường di nhiệt tới Vị ăn nhiều mà
gầy ṃn, gọi là chứng Thực diệc [15]. Vị di
nhiệt tới đởm cũng gọi là chứng
thực diệc [16]. Đởm di nhiệt tới Năo,
thời đau nhức ở trán và Ty uyên, rồi lại
thêm cả chứng mục và mờ mắt. Đó, đều
gây nên bởi khí quyết (1) [17].
|