|
Y ÁN |
|
. |
61- HEN PHẾ QUẢN(Trích trong ‘Thiên Gia Diệu Phương’ của Lư Văn Lượng, Trung Quốc).Lư X, nữ, 21 tuổi, 3 năn trước bị cảm kéo dài hơn một tháng mới khỏi. Sau khi khỏi, vẫn cảm thấy tức ngực, họng không thông. Lúc đó, không được điều trị dứt điểm, sau đó sinh suyễn. Mỗi năm đến kỳ xuân sang hè, sau khi tức giận, bực bội là bệnh lại càng thêm nặng, khi lên cơn hen, không nằm thẳng trên giường được, ho ra đờm không nhiều, đă dùng nhiều cách điều trị mà vẫn không dứt được cơn hen. Khi đă qua cuối xuân, đầu hè hoặc khi hết tức giận, bực bội th́ các triệu chứng tự giảm hết. Lần này cơn hen đă kéo dài 5 ngày, do bực tức chuyện gia đ́nh mà tái phát. Họng có tiếng đờm kḥ khè, suyễn, khó thở, không nằm được, ngực tức, bụng đầy, không muốn ăn uống, mạch Hoăn, Huyền, có lực, lưỡi nhạt, rêu lưỡi mỏng. Chẩn đoán: Can khí uất kết, khí cơ không được điều ḥa, tạo thành khí nghịch không giáng được, dâng khí lên thành suyễn. Điều trị: Giải uất, tiết nhiệt, điều Can, giáng nghịch. Cho uống bài Ngũ Ma Ẩm hợp với bài Tứ Nghịch Tán Gia Giảm:
Đem Hoàng liên và Hàng thược sắc trước, lấy nước, sau đó dùng ngày nước thuốc này, xay những vị khác c̣n lại cho thật nhỏ. Rồi lại đem tất cả, sắc nhỏ lửa, lấy nước. Mỗi ngày uống một thang, chia làm bốn lần. Sau khi uống một tuần, bệnh đỡ, cơn tái phát nhẹï đi, thời gian lên cơn ngắn lại, hết tức ngực, hết nấc. Tiếp tục cho dùng bài này, thêm Xạ can 10g, cùng đem sắc với Hàng thược, Hoàng liên, rồi xay với các vị khác. Uống được hơn một tháng, bệnh khỏi hẳn. Hen suyễn là do sự bất thường của việc thăng giáng ra vào của khí gây ra. Người bệnh lúc thường là người khỏe mạnh, không có biểu hiện hư khí, v́ vậy cho dùng bài Ngũ Ma Ẩm để điều khí giáng nghịch, làm thông đạt khí cơ. Dùng bài Tứ Nghịch Tán để sơ Can, giải uất, điều ḥa Can Vị, làm cho trên dưới điều ḥa, khí cơ không bị trở ngại. Không trị suyễn mà suyễn phải lui. Hai bài này không phải chủ trương trị suyễn nhưng khi dùng kết hợp lại tác dụng vào đúng cơ chế sinh bệnh, bản chất là trị căn nguyên mà khỏi chứng bệnh. Dùng nước sắc Hàng thược, Hoàng liên để xay các vị c̣n lại là v́ các vị thuốc này hàm chứa nhiều khí vị, xay ra sẽ thu được đầy đủ khí vị, không làm mất đi tí nào. Sau đó, đun sắc nhỏ lửa làm cho khí vị thuần ḥa, phát huy được đầy đủ tác dụng của các vị thuốc. Phương pháp xay thuốc thường bị người sau xem nhẹ, thầy thuốc cần phải nghiên cứu kỹ nguyên lư chế thuốc để hiểu ư của người xưa khi xây dựng làm thuốc”. 61b- HEN PHẾ QUẢN(Trích trong sách ‘Châm Cứu Lâm Chứng Thực Nghiệm’ của Tôn Học Quyền).Bệnh nhân Ngưu, nữ, 56 tuổi, nông dân, nhập điều trị ngoại trú ngày 21/11/1969. Bệnh nhân trước đây có những cơn hen kịch phát tái diễn khoảng 4 năm và đă được điều trị bằng Ephedrine, Aminophỵlline, Sulfaminidine khi lên cơn. Lần này cô phải đến khám là v́ đột ngột khó thở, xanh tím kéo dài 6 giờ. Khám thấy môi và mặt xanh tím, miệng há và rút vai, thở hổn hển, kḥ khè trong hai phổi. Chẩn đoán là hen phế quản. Điều trị: Dùng kim dài ba thốn châm xiên góc 12o từ huyệt Phong môn xuyên đến huyệt Quyết âm du, nâng lên (đề), đẩy xuống (án) vàvê kim một lúc. Châm một bên sau đó bên kia, rồi giác các huyệt đă châm khoảng 10 - 15 phút. Sau đó khó thở giảm một cách rơ rệt. 6 giờ sau, sau một lần điều trị nữa, tiếng rít cũng đă giảm nhiều. Hôm sau, bệnh nhân đă trở nên khỏe hơn, có thể ngủ nằm ngửa và cơn khó thở đă dịu xuống. Khám nghiệm cơ thể: lồng ngực b́nh thường ngoại trừ âm thở hơi thô ở phổi phải. Châm trị như cũ, bệnh khỏi hoàn toàn. Tiếp tục điều trị thêm để củng cố hiệu quả chữa bệnh |
|
, In trang này J Y HỌC CỔ TRUYỀN VIỆT NAM http://www.yhoccotruyen.htmedsoft.com/yan/YANHOHAP/61-HENPHEQUAN.htm |