|
Y ÁN |
|
. |
67- PHÙ THỦNG(Trích trong ‘Khiếm Trai Y Học Giảng Cảo’ của Tần Bá Vị).Nam, 24 tuổi. Phù đầu mặt và chân tay, tái phát nhiều lần, bệnh đă hai năm. Gần một năm nay trị bằng Đông dược theo hường kiện Tỳ, lợi niệu th́ bệnh ổn định phần nào. V́ phù thủng tái phát nên mời tôi tới khám. Khám thấy nửa người phía trên phù, nhất là vùng đầu mặt và ngực, kèm theo ngực khó chịu, phiền nhiệt, ho, không nằm ngửa được, miệng khát nhưng uống ít. Da hai tay khô như ngâm vào nước mặn, nước tiểu vàng, tiểu ít, mạch Trầm, Huyền mà Sác, lưỡi sạch, chất lưỡi nhạt. Căn cứ vào sách Nội Kinh có ghi: ‘Thủng phía trên là Phong, thủng ống chân là thủy’. Giống như chứng phong thủy nhưng lại không có triệu chứng ngoại cảm, mạch cũng không Phù mà lại Trầm. Dựa vào lời khai của người bệnh cho biết lúc đầu khó chịu ở vùng trung quản, rồi mới đến bỉ tắc ở ngực, thở khó và ho, cho thấy ‘các loại thấp thủng đều thuộc về Tỳ’, gốc bệnh vẫn ở trung tiêu. Thủy khí nghịch lên, Phế khí bị ngăn trở uất lại thành nhiệt, công năng thanh túc bị hạn chế, tân dịch không phân bố được. Bệnh ở trung tiêu, có thể dùng phép táo thấp, lợi niệu. Bây giờ lại nghịch lên trên, nên kết hợp với phép tuyên Phế, thuận khí, nhân đó, dùng bài Việt Tỳ Thang Gia Giảm. Xử phương:
Ở đây dùng Ma hoàng để khai Phế chứ không muốn cho ra mồ hôi, cho nên liều lượng dùng rất ít; Kèm theo vị cay thơm của Tử tô để vào hai kinh Tỳ, Phế, vừa tuyên hóa thượng tiêu vừa đi vào trung tiêu để trừ thấp trọc; Lại lấy Thạch cao, Hạnh nhân kết hợp với Ma hoàng để tuyên Phế, thuận khí, thanh nhiệt, trừ phiền. Xích linh, Thông thảo đạm thấm để lợi niệu. Sau khi uống một thang, đỡ ho nhiều hơn, khạc ra đờm dính. Tôi cho là phản ứng của Phế khí tuyên thông. Lại cho uống tiếp hai thang nữa, hết phiền nhiệt, tiểu nhiều hơn. Đổi dùng bài Ngũ B́ Ẩm hợp với Tiểu Phân Thanh Ẩm để điều ḥa phần lư:
|
|
, In trang này J Y HỌC CỔ TRUYỀN VIỆT NAM http://www.yhoccotruyen.htmedsoft.com/yan/YANTIETNIEU/67-PHUTHUNG.htm |